Rusya’dan Transdinyester Açıklaması Ukrayna Sonrası Yeni Gerilim Kapıda Mı

Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Ukrayna’nın ardından Moldova’daki Transdinyester bölgesine yönelik olası adımlara dair endişelerini dile getirdi. Şoygu, Rus gazetesi ‘Komsomolskaya Pravda’ya verdiği röportajda, Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Kirilo Budanov’un Transdinyester’in orduları tarafından kontrol altına alınabileceği yönündeki açıklamalarını ciddiye aldıklarını belirtti.

Şoygu, Moldova yönetiminin Transdinyester konusundaki söylemini, Kiev’in Donbas bölgesiyle ilgili geçmişteki tutumuna benzetti. Bu durumun endişe verici olduğunu vurgulayan Şoygu, Transdinyester’de 220 binden fazla Rus vatandaşının yaşadığını hatırlattı. Kiev ve Kişinev’in sorumsuz eylemleri nedeniyle bu vatandaşların güvenliklerinin tehdit altında olduğunu ifade etti. Rusya’nın, Anayasa’ya uygun şekilde vatandaşlarını korumak için gerekli tüm adımları atacağını söyledi.

Moldova’nın AB Destekli Adımları ve Rusya’nın Tepkisi

Moldova yönetiminin, Avrupa Birliği (AB) desteğiyle Rus askerlerini Transdinyester’den çıkarma çabası içinde olduğunu belirten Şoygu, bölgedeki birlik komutanlarının istenmeyen kişi ilan edilmesinin siyasi bir adım olduğunu savundu. Kişinev’in durumu daha da kötüleştirmeye niyetli olduğunu düşündüğünü ifade eden Şoygu, olayların olumsuz bir senaryoya evrilmemesini umduğunu dile getirdi.

Transdinyester meselesinin güçle çözülmeye çalışılması ve Rus barış güçleri yerine Batı birliklerinin bölgeye yerleştirilmesi girişimlerinin, Moldova ve tüm bölge için olumsuz sonuçlar doğuracağı uyarısında bulundu. Şoygu, çözüm için Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) bünyesindeki 5+2 formatının önemine işaret ederek, Moldova tarafının bu formatta çalışmaları yeniden başlatmayı reddettiğini belirtti.

Kobasna Cephaneliği ve Bölgesel Riskler

Transdinyester’deki Kobasna köyünde bulunan ve imha edilmesi beklenen 2. Dünya Savaşı’ndan kalma cephanenin ele geçirilme ihtimaline değinen Şoygu, bunun pervasızca bir adım olacağını söyledi. Bu durumun çok sayıda can kaybına ve bölgesel ölçekte çevre felaketine yol açabileceği konusunda uyardı. Cephanedeki silah ve mühimmatın imha edilmesi gerektiğini ancak bunun Rus uzmanları olmadan yapılamayacağını savundu.

Moldova, 1991’de Sovyetler Birliği’nden ayrılarak bağımsızlığını ilan etti. Dinyester Nehri’nin doğusundaki Transdinyester bölgesi, Rusya’nın desteğiyle tek taraflı bağımsızlık ilan etti. 1992’de başlayan silahlı çatışmalar ateşkesle sona erdi; bu çatışmalarda 1000’den fazla kişi hayatını kaybetti. 1993’ten bu yana AGİT bünyesinde çözüm görüşmeleri devam ediyor. Transdinyester, BM üyesi hiçbir ülke tarafından tanınmamakla birlikte kendi siyasi yapısına sahip. Rusya, bölgeye yerleştirdiği ‘barış gücü’ birlikleri aracılığıyla her yıl milyonlarca dolar destek sağlıyor.