Türkiye’de .tr Alan Adı Sayısı 1.3 Milyona Yükseldi

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) verilerine göre, Türkiye’deki “.tr” uzantılı aktif internet alan adı sayısı 1,3 milyona ulaştı. Bu artış, 2022 yılında faaliyete geçen TRABİS (TR Alan Adları Sistemi) ile gerçekleştirilen tahsisler sonucunda kaydedildi. TRABİS öncesi dönemde yaklaşık 460 bin aktif alan adı bulunuyordu.

.tr Alan Adı Yönetiminde Yeni Dönem

Türkiye’de “.tr” alan adlarının yönetimi, 1991’den itibaren Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) tarafından yürütüldü. 2008 yılında çıkan 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu, internet alan adlarının tahsis yetkisini Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına verdi. Bakanlık, İnternet Alan Adları Yönetmeliği’ni 7 Kasım 2010’da Resmi Gazete’de yayımlayarak BTK’yi yetkilendirdi.

BTK, bu yetki kapsamında 14 Eylül 2022 tarihinde TRABİS’i faaliyete geçirdi. Kurum, 10 Haziran 2023’te Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğ ile alan adları yönetimine dair güncellemeler yaptı. Kurul kararıyla düzenlenen “.a.tr” yapısındaki alan adlarının ilk tahsis işlemleri için usul ve esaslar da yürürlüğe girdi.

Tahsis işlemlerinde kamu kurum ve kuruluşları ile sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait kuruluşların mevcut alan adlarına öncelik tanınıyor. Ayrıca, “gov.tr, edu.tr, tsk.tr, bel.tr ve k12.tr” uzantılı alan adları ücretsiz olarak tahsis ediliyor.

Alan Adı Dağılımı ve Uyuşmazlık Çözümleri

TRABİS kayıtlarına göre, Türkiye’deki en büyük pay 988 bin 743 adet ile “com.tr” uzantılı internet sitelerine ait. Bunu 180 bin 62 adetle “.tr”, 29 bin 974 adetle “org.tr” ve 27 bin 386 adetle “net.tr” uzantılı siteler takip ediyor. Ayrıca “.web”, “.av”, “.bel”, “.edu” gibi çeşitli mesleki alan adları da kullanılıyor.

Bu alan adlarını kullanan internet sitelerinin yüzde 81,2’si Türkiye’de barındırılıyor. Almanya yüzde 6, ABD yüzde 5,3, Fransa yüzde 2,1, Hollanda yüzde 1,6, Kanada yüzde 0,9 ve İngiltere yüzde 0,7 oranında barındırma hizmeti sunuyor.

BTK, İnternet Alan Adları Yönetmeliği kapsamında “Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması”nı (UÇM) da düzenledi. TR Alan Adları Uyuşmazlık Çözüm Merkezi, “.tr” uzantılı alan adları ile ilgili anlaşmazlıkları hızlı ve adil bir şekilde çözmeyi hedefliyor.

Bilgi Teknolojileri ve İnternet Güvenliği Derneği (BTİDER), İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) ve TOBBUYUM Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözüm Merkezi, bu kapsamda hizmet veriyor. Bu merkezler, mahkeme sürecine gitmeden uyuşmazlıkların çözümüne alternatif yollar sunuyor.