Çözülebilir Balık Ağları Projesi Denizlerdeki Hayalet Ağ Sorununa Çözüm Sunuyor

Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nde bir grup öğrenci, denizlerde büyük bir çevre felaketine yol açan ‘hayalet ağ’ sorununa yenilikçi bir çözüm geliştirdi. ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, TEKNOFEST KKTC 2025 Araştırma Projeleri Yarışması’nda ‘Eriyebilen Ağlar’ projesiyle birinci oldu. Bu proje, petrol bazlı olmayan, suda çözünebilen biyopolimerlerden üretilen ağlarla deniz ekosistemini korumayı hedefliyor.

Denizler Hayalet Ağlarla Tehdit Altında

Terk edilmiş veya kaybolmuş balık ağları, denizlerde binlerce yıl kalarak ‘hayalet ağ’ olarak adlandırılıyor. Bu ağlar, balıklar, yunuslar, kaplumbağalar ve deniz kuşları gibi canlıların üreme dönemlerinde dahi takılarak acı ölümlerine neden oluyor. Ayrıca, bu ağlar zamanla mikroplastiklere ayrılarak deniz tabanındaki yaşamı ve mercan resiflerini bozuyor. Mikroplastikler, besin zinciri yoluyla insanlara ulaşarak kanser gibi hastalıklara yol açma riski taşıyor.

Türkiye, son 11 yılda yaklaşık 2,9 milyon metrekare hayalet ağ temizliği gerçekleştirmesine rağmen, sorunun çözümü için daha kalıcı adımlar atılması gerekiyor. Bu noktada, genç üniversite öğrencilerinin geliştirdiği ‘Eriyebilen Ağlar’ projesi büyük önem taşıyor.

Üniversite Öğrencilerinden Yenilikçi Çözüm

Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden Elektrik-Elektronik Mühendisliği, Biyomühendislik ve Bilgisayar Mühendisliği bölümlerinden öğrencilerin yer aldığı ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, projelerini TÜBİTAK desteğiyle geliştiriyor. Ekibin akademik danışmanlığını Öğretim Görevlisi Mehmet Nuri Öğüt üstleniyor.

Şu anda proje kapsamında, ağların deniz ortamındaki dayanıklılığı, kontrollü çözünme süresi ve mekanik performansı üzerine optimizasyon çalışmaları devam ediyor. Laboratuvar verilerini denizde test etmek amacıyla balıkçılık kooperatifleriyle pilot uygulama görüşmeleri planlanıyor.

Çalışmanın tamamlanmasının ardından, patent hakları alınarak seri üretim yapılması hedefleniyor. Ekip, bu sayede 2030’lardan itibaren denizlerde ‘hayalet ağ sorunundan kurtulmuş bir mavi vatan’ vizyonunu hayata geçirmeyi amaçlıyor. Bu gelişme, sadece Türkiye için değil, tüm dünya suları için önemli bir çevre koruma adımı olarak görülüyor.